کاور

همراهی مردم یکی از اصلی ترین کلید های حفاظت از محیط زیست است ، ایران و به طبع آن خاور میانه در حال رشد سریع بازار خودرو است و طبیعتا چشم بسیاری از خودرو سازان جهان به ایران دوخته شده است. گرچه در مدل خاورمیانه ای که با نگاه به آمریکای شمالی تبیین شده است ، حمل و نقل عمومی چندان مورد توجه نبوده است ، این تفکر در کشورهای خاورمیانه عمدتا در حال تغییر است و در ایران نیز همیشه نقش حمل و نقل عمومی مانند آمریکای شمالی صرفا در حد ابتدایی مد نظر نبوده است . گر چه رشد سریع کلان شهر ها در ایران نقشه های حمل و نقل عمومی را همیشه عقب تر از رشد جمعیت این شهرها نگاه داشته است .

فرهنگ استفاده از خودروی شخصی به شدت در ایران در حال نزدیک شدن به مدل آمریکای شمالی به جای نزدیک شدن به مدل اروپایی است. در عمده کشورهای اروپایی بر خلاف آمریکای شمالی مردم به شدت وابسته به حمل و نقل عمومی و دوچرخه هستند . در حالی که در گذشته در ایران نقش دوچرخه نسبتا پر رنگ بوده است ، هم اکنون استفاده از دوچرخه متاسفانه چندان همه گیر نیست . کاغذ بازی های گسترده اداری و لزوم به حضور فیزیکی برای انجام کارها ، عدم وجود مسیرهای ایمن دوچرخه سواری ، عدم پوشش خطوط قطار شهری و اتبوسهای BRT  در تمام قسمتهای شهر و مهمتر از همه کمرنگ شدن فرهنگ استفاده از حمل و نقل عمومی از عوامل اصلی رغبت مردم برای استفاده از خودروی شخصی است.

خوشبختانه با راه اندازی پویش سه شنبه های بدون خودرو که به همت محمد بختیاری از شهر اراک شروع شد ، حساسیت ها نسبت به نقش خودروهای شخصی در آلودگی هوا بالاتر رفته است . حمایت بی سابقه از این طرح ( به خصوص توسط محمد درویش در دفتر مشارکتهای مردمی سازمان حفاظت از محیط زیست ) در بسیاری از شهر ها توسط عالی ترین نهادها ( مانند شهرداری اصفهان ) واقعا قابل تصور نبوده است . شهردار اصفهان با پیوستن به همین طرح اعلام کرد امسال قسمتی از خیابان چهارباغ عباسی را کاملا به افراد پیاده تخصیص خواهد داد ، امری که در تمام شهرهای دنیا برای قسمتهای مهم گردشگری شهر مرسوم است.

حمایتی که از طرح سه شنبه های بدون خودرو صورت گرفته است  ، نشان دهنده این است که پیشگام شدن مردم و آگاهی دادن مردم به مردم مهمترین نقش را در پیشبرد طرحهای زیست محیطی دارد و دولت را نیز همراه خواهد کرد .

گرچه هنوز دولت نتوانسته است دست به وضع مالیات سوخت بزند ، ولی باید توجه کنیم در کشوری که قسمت مهمی از آلودگی هوا بعهده خودروهای شخصی است ، افزایش مالیات سوخت و مصرف این مالیات در زیر ساختهای حمل و نقل عمومی نقش اساسی در کاهش آلودگی هوا خواهد داشت.

طرح بالا از مریم بهمن که در وب سایت محمد درویش نشر یافته است. ( مهار بیابان زایی )

محمد بهشتی زواره
توضیحات (0)